أحمد السباعي (مترجم: رسول جعفريان)
643
تاريخ مكة (از آغاز تا پايان دولت شرفاى مكه "1344 ق")
نصب كرد . سپس گروهى از اشراف را هم با شمشير آماده كرده ، صبحگاهان خبر عزل عبدالمطلب را براى وى فرستاد . زمانى كه شريف ، توپهاى مشرف بر مثناة را روى كوهها ديد ، تسليم شد . در اين هنگام پاشا نزد وى رفت و از او خواست تا به عسكرگاه قشله ، جايى كه مدحت پاشا و رفقايش در آنجا زندانى بودند ، منتقل شود . آنگاه نگهبانانى براى وى قرار داد و پس از آن خبر عزل وى و توليت عبداللَّه بن محمد بن عون در 28 شوال سال 1299 در مكه و طائف اعلام شد . « 1 » عبدالمطلب هم تا پايان سال 1299 در قشله بود تا آن كه به قصر البياضيه در معابده منتقل شد . در آنجا همراه با خانواده و خدمهاش ، زير حفاظت دستهاى سپاه زندگى مىكرد تا آن كه در ربيع الثانى سال 1303 درگذشت . مفتى وقت شافعىها ، سيد احمد زينى دحلان بر وى نماز خواند و عون الرفيق و عثمان پاشا در تشييع او شركت كردند . عمر وى نزديك به صد سال بود . « 2 » عون الرفيق عبداللَّه براى چند روز به عنوان وكيل مشغول بود تا آنكه فرمان جديد ، برادرش عون الرفيق بن محمد بن عبدالمعين بن عون را به امارت تعيين كرد . با رسيدن خبر آمدن وى به جده ، شمارى از اشراف ، از برادرزادگانش از جمله حسين بن على - پادشاه بعدى حجاز - براى استقبال راهى شده در روز 9 ذى حجه سال 1299 در موكب با شكوهى از وى استقبال كردند و آن روز را همانجا ماندند و نتوانستند در عرفات وقوف كنند . سپس همگى به منى رفته ، در آنجا جشنى برپا كردند . به دنبال آن ، عبداللَّه و برادرزادهاش ناصر بن على مكه را ترك كرده ، به آستانه رفتند و در آنجا به رتبهء پاشايى دست يافتند . سپس عبداللَّه پاشا به عنوان عضو مجلس شوراى دولتى در استانبول منصوب شد و به حسين بن على رتبهء پاشايى داده شد . « 3 »
--> ( 1 ) . تذييل شفاء الغرام ، ص 315 . ( 2 ) . تاج تواريخ البشر ، خطى . ( 3 ) . إفادة الأنام ، خطى .